Site icon Söz Gazetesi

Suriye’de tarihi kırılma

Şam yönetimi ile Suriye Demokratik Güçleri (SDG) arasında varılan 14 maddelik kapsamlı ateşkes ve entegrasyon anlaşması, Suriye’de yıllardır süren fiili bölünmeyi sona erdirme yolunda en kritik adım olarak kayda geçti.
Anlaşma; SDG’nin askeri varlığının tasfiyesini, petrol sahalarının devrini, PKK unsurlarının Suriye dışına çıkarılmasını ve Kürtlerin kültürel-dilsel haklarının anayasal güvence altına alınmasını aynı çerçevede buluşturdu.
Cephelerde ateşkes, sahada geri çekilme
Suriye ordusu, anlaşma kapsamında Rakka, Deyrizor, Tişrin Barajı, Ayn İsa ve Tel Abyad hattında çatışmasız şekilde kontrolü devraldı.
SDG güçleri Fırat’ın doğusuna çekilirken, Şam’a bağlı birlikler ülkenin en büyük petrol ve doğal gaz sahalarının denetimini yeniden ele geçirdi.
Bölgede Arap aşiretlerinin Suriye ordusuna verdiği destek, sahadaki dengeleri belirleyen unsur oldu. SDG’nin çekildiği kentlerde örgüt sembolleri indirildi, fiili yönetimler dağıldı.
14 maddelik anlaşma
Anlaşmanın en kritik başlıkları şöyle öne çıkıyor:
  • SDG’nin tüm askerî ve güvenlik unsurlarının “bireysel” esasla Suriye Savunma ve İçişleri Bakanlıklarına entegrasyonu
  • Sınır kapıları ile petrol ve gaz sahalarının Şam yönetimine devri
  • Suriyeli olmayan PKK yönetici ve üyelerinin ülke dışına çıkarılması
  • IŞİD tutukluları ve kamplarının sorumluluğunun tamamen Suriye devletine geçmesi
  • Afrin ve Şeyh Maksud’dan yerinden edilen sivillerin güvenli dönüşü
SDG lideri Mazlum Abdi, anlaşmayı çevrim içi imzalamak zorunda kalırken, Suriye lideri Ahmed Şara, “Doğu ve kuzeydoğudaki tüm sorunlar çözülecek, devlet kurumları sahaya inecek” mesajı verdi.
Kürtler için tarihi kararname
Ateşkesten iki gün önce yayımlanan “Kürt Hakları Kararnamesi”, sürecin siyasi temelini oluşturdu.
Kararnameyle:
  • 1962’den bu yana kayıtsız kalan Kürtlere Suriye vatandaşlığı verildi
  • Kürtçe, ulusal dil statüsüyle eğitim ve kültürel faaliyetlerde resmen tanındı
  • Nevruz, ülke genelinde resmî tatil ilan edildi
  • Etnik ayrımcılık ve dışlama açıkça yasaklandı
Uluslararası destek
ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi Barrack, anlaşmayı “eski düşmanların bölünme yerine ortaklığı seçtiği tarihi bir dönüm noktası” olarak tanımladı.
Barrack, SDG’nin Şam yönetimine sorunsuz entegrasyonunun Washington tarafından desteklendiğini açıkladı.
Ankara hattı
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Ahmed Şara ile yaptığı telefon görüşmesinde, “Suriye’nin terörden tamamen arındırılmasının bölgesel güvenlik için şart olduğunu” vurguladı.
Ankara, terörle mücadelede Şam’a desteğin artarak süreceği mesajını verdi.
Petrol ve harita geri alındı
Askeri operasyonlar ve ardından gelen anlaşmayla birlikte SDG’nin ana finans kaynağı olan petrol yatakları el değiştirdi.
Rakka, Tabka ve Deyrizor’un kaybı, örgütün sahadaki varlığını sürdürülemez hale getirdi.
Suriye haritası, uzun yıllar sonra yeniden büyük ölçüde tek merkezden yönetilen bir yapıya kavuştu.
Ankara ve Şam kazanan tarafta
Gazeteci-yazar Murat Yetkin, süreci “Türkiye’nin askeri harekât yapmadan, diplomatik kaldıraçla hedeflerine ulaşması” olarak değerlendirdi.
Yetkin’e göre anlaşmanın kilit noktası, SDG’ye özerk bir yapı tanınmaması ve ‘tek devlet, tek ordu’ ilkesinin korunması oldu.
İç siyasete yansıma
MHP Genel Başkan Yardımcısı Feti Yıldız, Suriye’deki gelişmelerin TBMM’de yürütülen Milli Dayanışma ve Kardeşlik sürecini kolaylaştıracağını belirterek, “Bir engel gibi duran unsur ortadan kalktı” dedi.

kynak. kapsül.com

Exit mobile version